اين شيوه پيروى كرده است . « 1 » از آن جا كه بحث در نحوهء اثر پذيرى شعر فارسى از قرآن كريم مقوله‌ايست گسترده و موضوع آن از حوصلهء حوزهء كار اين مقال بيرون است ، « 2 » تنها به عنوان نمونه و به مصداق مثل ، مشت نمونهء خروار تأثير آيات قرآنى را در يك دو بيتى از بابا طاهر عريان نشان مىدهيم تا مشخّص شود كه تا چه ميزان سخنوران پارسى گوى تحت تأثير كلام الهى بوده‌اند . خوشا آنان كه اللّه يارشان بى * به حمد و قل هو الله كارشان بى خوشا آنان كه دايم در نمازند * بهشت جاودان بازارشان بى با كمى دقّت و توجّه مىبينيم كه هر چهار مصراع به آيات مختلفى اشاره دارد و مضامين ابيات تماما برگرفته از آيات قرآنى است . در مصراع اوّل به آيهء « وَ اعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلى وَ نِعْمَ النَّصِيرُ » ( حجّ / 78 ) استشهاد شده است ؛ مصراع دوم كه كاملا روشن است ، مصراع سوم ناظر به آيهء « إِلَّا الْمُصَلِّينَ الَّذِينَ هُمْ عَلى صَلاتِهِمْ دائِمُونَ » است ( معارج / 22 - 23 ) و مصراع چهارم نيز مضمون آيهء شريفهء « الَّذِينَ يَرِثُونَ الْفِرْدَوْسَ هُمْ فِيها خالِدُونَ » ( مؤمنون / 11 ) را در بر دارد . امّا از آن جا كه بحث ما پيرامون تأثير سخنان امير المؤمنان على ( ع ) بر اشعار فارسى است از زمينه‌هاى ديگر درمىگذريم و به اختصار به سخن اصلى مىپردازيم . همانطور كه اشاره شد در شعر نخستين سخنور زبان فارسى درى ( محمّد بن وصيف ) تأثير آيات قرآنى به وضوح ديده مىشود ، نه يك بار بلكه چندين بار . « 3 » امّا شايان توجّه اين بيت است از او : كوشش بنده سبب از بخشش است * كار قضا بود و تو را عيب نيست مشابه است با اين سخنان مولا على ( ع ) كه مىفرمايد : « خداوند هر كار را آن گونه كه خود مىخواهد سامان مىدهد نه آن گونه كه تو مىپسندى » . « 4 » يادى از ثناهاى امام على ( ع ) در شعر شهيد بلخى ( متوفّى حدود 325 ه ق ) نيز آمده : دانشا چون دريغم آيى از آنك * بى بهايى و ليكن از تو بهاست بى تو از خواسته مبادم گنج * همچنين زار وار با تو رواست

--> ( 1 ) . تجلّى و حديث در شعر فارسى ، ص 13 . ( 2 ) . فرهنگ كاربرد آيات و روايات در اشعار شيخ فريد الدّين عطّار نيشابورى ؛ تجلّى قرآن و حديث در شعر فارسى . ( 3 ) . تجلّى قرآن و حديث ، صص 91 - 92 . ( 4 ) . غرر الحكم ، ج 2 ص 500 ( به نقل از تجلّى قرآن و حديث ) ، ص 91 .